چهارشنبه ۰۳ اردیبهشت ۱۳۹۳ / پنجشنبه , 24 آوریل 2014 / 12 جمادی الثانی 1434
آخرین خبرها
شما اینجا هستید: خانه » حمل ونقل وترافیک » تحلیل عوامل انسانی موثر بر تصادفات جاده ای خوزستان

تحلیل عوامل انسانی موثر بر تصادفات جاده ای خوزستان

*سازه نیوز-گروه حمل و نقل -مهسا عباسی نورآبادی :امروزه تصادفات و خسارات ناشی از آن یکی از مشکلات عمده حمل و نقل جاده ای در کشور محسوب می شود.استان خوزستان باتوجه به تنوع و پیچیدگی ترافیکی آن و اهمیت خاص محورهایش به علت وجود منابع نفت،گاز، آب و صنایع بزرگ مرتبط با آن ها، نقش ویژه ای به لحاظ حمل کالا و مسافر در کشور دارد. بررسی ها و
تحلیل های انجام شده درخصوص عوامل موثر بر تصادفات جاده ای نشان داده اند که عامل انسانی بیشترین سهم را در بروز تصادفات به خود اختصاص داده است بدین منظور این پژوهش به بررسی و ریشه یابی عوامل انسانی و طبقه بندی آن ها پرداخته و اقداماتی موثر جهت جلوگیری از رشد چنین تصادفاتی و کاهش صدمات ناشی از آن ارائه نموده است.
نمونه آماری موردنظر تصادفات جاده ای سال ۱۳۸۸ استان خوزستان می باشد و برای گردآوری اطلاعات ازکه داده های تصادفات جاده ای هستند استفاده شده است. براین اساس به تحلیل COM منابع داده های ۱۱۴تصادفات جاده ای باتوجه به محل وقوع تصادفات، زمان وقوع تصادفات و نحوه برخورد وسایل نقلیه پرداخته واهمیت بررسی عامل انسانی در آن ها مشخص شد. از مجموع عوامل انسانی بی توجهی به مقررات و عجله وشتاب بی مورد بیشترین سهم را در بروز تصادفات جاده ای به خود اختصاص داده بودند که باتوجه به طبقه بندی ارائه شده، به ترتیب جزو دسته اشتباه و لغزش طبقه بندی شدند.
کلمات کلیدی: حمل و نقل جاده ای، تصادفات، عامل انسانی، ایمنی جاده ای، راهکار
۱٫ مقدمه
همه ساله در جهان تصادفات جاده ای موجب تلفات زیاد، مصدومیت های شدید و خسارات سنگین و جبران ناپذیر می شود. جاده های بین شهری با توجه به نقش مهمی که در جابه جایی کالا و مسافر دارند، بخش بزرگی از سیستم حمل و نقل جاده ای می باشندو تصادفات بسیاری با تلفات سنگین در آن رخ می دهد. برطبق گزارش سازمان بهداشت جهانی، تصادفات جاده ای در جهان سالانه
سبب ۱،۲۰۰،۰۰۰ نفر کشته و ۵۰ میلیون نفر زخمی می شود [ ۱]، این آمار در ایران برای سال ۱۳۸۸ ، حدوداً ۲۳ هزار نفر کشته و۲۹۵ هزار نفر مجروح است یعنی بر طبق آمار هر ۲۰ دقیقه یک نفر در جاده های کشور جان خود را از دست می دهد [ ۲]. استان خوستان نیز با توجه به دارا بودن صنایع بزرگی نظیر پتروشیمی، پالایشگاه نفت و صنایع فولاد و بنادر مهم امام خمینی، آبادان و
خرمشهر، یکی از استان های پرتردد کشور به لحاظ جابه جایی کالا و مسافر محسوب می شود و باتوجه به کمبود زیرساخت های مناسب با این تردد، موجب رشد تصادفات در استان شده است. بر این اساس تلاش در راستای بهبود وضعیت سلامت سفر و کاهش خطرات سوانح رانندگی با توسعه و به کارگیری ایمنی ترافیک امری ضروری است. ایمنی ترافیک عرصهای است که ابعاد گسترده و
پیچیدهای را در اندرکنش با یکدیگر دخیل داشته و آنچه در این میان همچنان مدنظر کارشناسان حوزه ترافیک است شناسایی علل وعوامل مؤثر در بروز یا شدت وقوع یک تصادف است. از دیدگاه علمی و فنی سه عامل وسیله نقلیه، راه و انسان، عوامل موثر در بروزتصادفات جاده ای هستند و برابر اطلاعات و سوابق موجود از میان این عوامل، عامل انسانی (با سهم ۹۳ تا ۹۸ درصد) به عنوان
اصلی ترین و موثرترین عوامل می باشد. بنابراین شناخت انسان و خصوصیات فیزیکی و روانی مؤثر بر رفتار ترافیکی وی زمینه وبستر لازم را برای ارایه و تدوین طرح ها و برنامه های مؤثر علمی و کاربردی برای کاهش ضایعات و آسیب های ناشی از حوادث ترافیکی فراهم خواهد ساخت.
کشورهای توسعه یافته از حدود ۳۰ سال پیش با استفاده از روش های علمی و مهندسی، برنامه های مدونی برای شناسایی علل وقوع تصادفات و راه های جلوگیری از رشد خسارات و تلفات آن شروع کردند و با استاندارد سازی زیر ساخت های حمل و نقل توانستند رشد سریع تلفات را متوقف کنند، اما همچنان آمار تصادفات در این کشورها نسب به میزان وسایل نقلیه بالا بود، بنابراین درسال های اخیر بر عامل انسانی که بیشترین سهم را در بروز تصادفات دارد، تمرکز کردند و اقداماتی موثر در راستای کاهش خطای انسانی انجام دادند که با صرف هزینه کمتر سبب کاهش بسیار زیاد تصادفات جاده ای شده است. از جمله این مطالعات می توان به.[ مطالعات جامع کشور نیوزلند در سال ۲۰۱۰ اشاره نمود که راهکارهای بازدارنده جهت کاهش خطای انسانی ارائه نموده است [ ۳
متاسفانه در ایران تا کنون مطالعات جامعی در این زمینه انجام نشده است و تنها مقالاتی مختصر در این زمینه موجود است که اکثر آنها توسط روانشناسان و یا جامعه شناسان انجام شده است. این خلاء علمی در زمینه بررسی عامل انسانی موثر بر تصادفات جاده ای،لزوم بررسی و ارائه تحقیقات بیشتر در این خصوص را نشان می دهد.
۲٫ اهداف تحقیق
هدف اول این پژوهش شناخت و ریشه یابی عوامل مؤثر بر وقوع حوادث رانندگی استان خوزستان و میزان وزن و تاثیر عامل انسانی در میان این عوامل بوده و دومین آن نیز شناسایی اقدامات مؤثر در پیشگیری از حادثه است ضمن اینکه تلاش برای اعمال مدیریت مؤثر در صحنه تصادفات رانندگی و سعی در ارایه راهکارهای مؤثر کنترل عامل انسانی به منظور کاهش حوادث ترافیکی و شدت
برخورد وسایل نقلیه اهداف سوم چهارم تحقیق حاضر است.
۳٫ روش انجام تحقیق

هدف غالب از تحقیق پیش رو بررسی تاثیر عامل انسانی بر وقوع تصادفات جاده ای استان خوزستان است و برای دستیابی به این هدف با استفاده از روش تحقیق توصیفی- تحلیلی و با استناد به آمار و اطلاعات موجود میزان وزن و تاثیر عامل انسانی بر وقوع آن مورد بررسی قرار گرفته و اطلاعات مربوط به این تصادفات بر اساس علت اصلی تصادف، محل وقوع تصادف، زمان وقوع تصادف
و نوع برخورد وسایل نقلیه تقسیم بندی و تحلیل می شوند. سپس با استفاده از طبقه بندی های موجود برای انواع خطای انسانی و نیز مطالعات انجام شده در ای زمینه، ریشه علل خطاهای انسانی موثر در تصادفات را یافته و برای آن ها راهکارهایی درخور ارائه می شود.
۴٫ مبانی نظری
در ادامه به تعاریف و توضیحات مربوط به مبانی نظری تحقیق پرداخته شده است.
۱٫۴ تعریف تصادف
در فرهنگ لغات، تصادف یعنی به هم برخورد کردن، با هم روبه رو شدن، به هم رسیدن برحسب اتفاق، برخورد ، تصادف عبارت است از برخورد یک وسیله با یک یا چند وسیله نقلیه دیگر، انسان، حیوان یا اشیا که منجر به خسارت مالی یا جانی شده باشد. در دایره المعارف مهندسی ترافیک نیز چنین آمده است : تصادف واقعه ای است نادر و اتفاقی که معلول چند
.[ عامل است، نادر به این معنی که اغلب برای اعضاء یک جامعه اتفاق نمی افتد و در زمان و محل غیرقابل پیش بینی رخ می دهد [ ۴۲٫۴ عوامل موثر در بروز تصادفات اجزای اصلی تصادف در سیستم حمل ونقل جاده ای از دیدگاه علمی و فنی در قالب سه عامل انسان، وسیله نقلیه و جاده می باشندکه هر کدام به نوعی در کیفیت و کمیت تردد و جابجایی ایفای نقش می کنند و باعث ایجاد خطر می شوند.

بدین ترتیب جمع بسیاری از عوامل مختلف در شرایط خاصموجب وقوع تصادف خواهد شد که با تغییر و توسعه عوامل محیطی و فیزیکی و یا تغییردر رفتار راننده، نوع و شکل آن تا حدود قابل توجهی تغییر می کند. باید توجه داشت که کمتر یک تصادف ناشی از یک علت می باشد. در بیشتر موارد شرایطی که منجر به یک تصادف می شود شامل ترکیبی از سه فاکتور عنوان شده است.
عامل وسیله نقلیه
به ندرت اتفاق می افتد که تصادفی فقط دارای یک علت واسط باشد زیرا هر یک از عناصر سه گانه عبور و مرور یعنی وسیله نقلیه،راه و انسان، می تواند وضعیتی را ایجاد کند که با ترکیب آنها علت اصلی تصادف شکل گیرد. عامل وسیله نقلیه مجموع عوامل وسیله نقلیه به تنهایی، وسیله نقلیه و انسان، و وسیله نقلیه و راه می باشد که سهم هریک در ایجاد تصادف با دیگری تفاوت دارد.عواملی نظیر عدم مهارت رانندگان در کنترل خودرو، سن رانندگان، کیفیت و ایمنی خودرو، کیفیت زیر ساخت های جاده ای و نقص وسیله نقلیه (شامل نقص سیستم ترمز، تایر، فرمان و..) در سهم مجموعه عوامل وسیله نقلیه تاثیر به سزایی دارد.
عامل راه و محیط پیرامون
طبقه بندی ساده ای از انواع راه ها به ترتیب خیابان فرعی، خیابان اصلی، بزرگراه و آزادراه است. نقش بزرگراه و آزادراه به منظورتامین حرکت با سرعت مستمر و خیابان فرعی و اصلی برای دسترسی می باشند. یک شبکه راه باید برای حمل و نقل ایمن واقتصادی مسافر و کالا مطمئن بوده و جریان ترافیک را حفظ نماید، بدین معنی که اولاً ریسک تصادفات بایستی در حداقل ممکنخود باشد، ثانیاً تاخیرات ترافیکی در راه موردنظر نبایستی از حد قابل قبول تجاوز نمایند. عامل راه و محیط پیرامون شاما مجموع عوامل راه به تنهایی، راه و وسیله نقلیه، و راه و انسان است که برای بررسی آن ها باید طرح هندسی جاده، شرایط سطح روسازی،علائم و تجهیزات راه ، روشنایی جاده و… را مدنظر قرار داد.
عامل انسانی
انسان به عنوان استفاده کننده از راه و هدایتگر و کنترل کننده وسیله نقلیه بیشترین سهم را در وقوع یک تصادف، به خود اختصاص داده است. درواقع اصلی ترین رکن ایمنی ترافیک، راننده است که می تواند با نحوه عمل صحیح و منطقی شرایط متغیر ترافیک راشناسایی و درک نماید و به میزان قابل توجهی از بروز سوانح جلوگیری نماید. عامل انسانی مجموع عوامل انسان به تنهایی، انسان و
وسیله نقلیه، و انسان و راه می باشد و برای بررسی و ریشه یابی آن ها باید انواع خطاهای انسانی و عوامل وسیل نقلیه و جاده ای که سبب بروز خطای انسانی می شوند، شناسایی شوند.

بااستناد به آمارهای موجود، عامل انسانی بیشترین سهم در بروز تصادفات جاده ای را داراست، بنابراین انجام اقداماتی در این زمینه می تواند تاثیر بیشتری در کاهش تصادفات داشته باشد.
۳٫۴ تعریف خطای انسانی
از خطای انسانی تعاریف گوناگون ارائه شده است که به سه مورد اشاره می شود:
به عقیده “ریزن” خطا کلمه ای عمومی برای نشان دادن کلیه اتفاقاتی است که در آن ترتیب برنامه ریزی شده ذهنی یا فعالیتهای فیزیکی برای رسیدن به نتیجه مورد نظر با شکست مواجه می شود. براساس این تعریف خطا ممکن است در اثر.[ برنامه ریزی نادرست یا اجرای نادرست اتفاق بیفتد [ ۵ساندرس و مورای” خطای انسانی را رفتاری که از یک فرد سر می زند، ولی فرد قصد انجام آن را نداشته است و نیز از ” نظر مقررات یا یک مشاهده گر پسندیده و مطلوب نیست و یا اینکه آن رفتار موجب شود یک وظیفه یا یک سیستم به.[ شکلی تبدیل شود که از حدود پذیرفته شده فراتر رود، تعریف می کنند [ ۶
هولانگل” خطای انسانی را بصورت یک تصمیم یا رفتار نامناسب که بر اثربخشی، ایمنی یا عملکرد سیستم اثر نامطلوب ” .[ داشته باشد، تعریف می کند [ ۷با درنظر گرفتن همۀ تعاریف ارائه شده در بالا، خطای انسانی را می توان به عنوان هر فعالیت فیزیکی یا ذهنی، یا فعالیت نامناسبی کهسبب بوجود آمدن پیامدهای نامطلوب و غیر قابل قبول می شوند، تعریف کرد.
۴٫۴ رویکردهای تئوری بررسی خطای انسانی
اغلب مطالعات اولیه درمورد خطای انسانی برمبنای تئوری های روانشناسی و رفتاری بودند. تئوریهای روانشناسی و رفتاری ثابت کرده اند که مبنای مناسبی برای تئوریهای خطای انسانی می باشند. بطور کلی برای بررسی خطاهای انسانی دو رویکرد فردی وسیستمی بکار می رود. اکثر تحقیقات ابتدایی خطای انسانی سیستم ها، براساس خطای انجام شده در اولین مرحله از تصادف توسط
اپراتور بودند و بر خطا با رویکرد فردی تاکید می کردند و خطای انسانی را به عنوان علت اصلی در حوادث و تصادفات درنظر می گرفتند. در سالهای اخیر برای بررسی خطای انسانی در سیستم حمل و نقل جاده ای، اغلب برهمکنش بین نواقص پنهان یا شرایط خطای پنهان در سیستم، و خطاهای انجام شده توسط اپراتوری که فعالیت سیستم را انجام می دهد، درنظر می گیرند. مدت کوتاهی است که خطای انسانی را به جای نقص فردی به عنوان نقص سیستم درنظر می گیرند. انجام تحقیقات خطای انسانی با رویکردسیستمی کار پیچیده ای است. با وجود اینکه درحال حاضر سعی شده است به این رویکرد توجه بیشتری بشود ولی دیدگاه اصلی به خطای انسانی در سیستم حمل و نقل جاده ای همچنان بصورت فردی است و جرایم تصادفات فقط به شخص راننده معطوف می شوند و نقش شرایط پنهان درنظر گرفته نمی شود. این مسئله برای مدیریت کردن خطاها و بهبود ایمنی نامطلوب است.

باتوجه به اینکه رویکرد سیستمی شرایط مختلفی را برای بررسی علت بروز تصادفات در نظر می گیرد، در تحقیق پیش رو برای بررسی خطایانسانی این رویکرد اساس کار قرار گرفته است.
۵٫۴ انواع طبقه بندی خطاهای انسانی
طبقه بندی خطای انسانی یک روش استاندارد برای انتقال و تبدیل تئوریهای خطای انسانی به اشکال قابل استفاده است. طبقه بندی های مختلفی برای بررسی خطای انسانی وجود دارد، از جمله کلتز، بیل موستی، ریزن و… که معمولترین آن ها در سیستم حمل و نقل.[ جاده ای طبقه بندی ریزن می باشد. ریزن چهار دسته لغزش، سهو، اشتباه و تخلف را برای خطاهای انسانی تعریف می کند [ ۵
همچنین افراد فعالیت ها را در هفت مرحله شکل گیری هدف، شکل گیری قصد و نیت، مشخص کردن عمل، اجرای عمل، درک وضعیت موجود، تفسیر وضعیت موجود و ارزیابی نتیجه انجام می دهند که هر دسته از خطا در مرحله خاصی از انجام فعالیت اتفاق می افتد.
لغزش ها : این خطاها بیشتر در مرحله اجرا یا مرحله نهایی پردازش شناختی اتفاق می افتندو عمل برنامه ریزی شده بدرستی انجام نمی گیرد.
سهوها : این نوع خطاها در مرحله ذخیره سازی یا مرحله دوم شناختی و حذف نادرست یک عمل برنامه ریزی و ذخیره شده اتفاق
می افتد.
اشتباهات : این نوع خطاها در مرحله برنامه ریزی یا مرحله اول شناختی اتفاق می افتند. درواقع برنامه برای رسیدن به هدف
موردنظر مناسب نیست.
تخلفات : در واقع نوعی از خطاها هستند که به صورت عمدی اتفاق می افتند ولی اشتباهات، سهوها و لغزش ها بدون قصد قبلی و
غیر عمد هستند.
۵٫ عوامل موثر در بروز تصادفات
.[ آورده شده است [ ۸ (PIARC) در شکل ( ۱) نقش سه عامل ذکر شده در وقوع تصادفات طبق تحقیقات انجمن راه های جهان طبق این شکل عوامل انسانی به تنهایی در ۵۷ درصد تصادفات نقش داشته اند. با توجه به شکل ( ۱) می توان مشاهده کرد که سهم مشترک عامل انسانی با دو فاکتور وسیله نقلیه و راه مجموعاً به ۹۳ درصد می رسد. در تصادفات راه های برون شهری استان.( خوزستان سهم عامل انسانی به ۹۸ درصد می رسد و سهم فاکتورهای راه و وسیله نقلیه به ترتیب ۵۵ و ۹ رصد می باشند (شکل ۲)همانطور که ملاحظه می شود عامل انسانی به تنهایی و تعامل آن با دو عامل دیگر بیشترین سهم در بروز تصادفات را به خوداختصاص داده اند. بنابراین درصورتیکه اقدامات مقتضی برای این عامل انجام شود، تاثیر بیشتری در روند کاهش تصادفات را شاهدخواهیم بود.
۶٫ تحلیل تصادفات جاده ای استان خوزستان
باتوجه به فرم های کروکی تصادفات بوقوع پیوسته در سال ۱۳۸۸ استان خوزستان، تحلیل تصادفات جاده ای براساس پارامترهای زیر انجام می شود :
۱٫۶ تحلیل براساس محل وقوع تصادفات جاده ای
همانطور که در شکل( ۳) نشان داده شده اغلب تصادفات در ۳۰ کیلومتر ابتدای شهر اتفاق می افتند که ناشی از خستگی راننده درهنگام رسیدن به مقصد و همچنین تغییر شرایط محیطی و محدودیتهای رانندگی در هنگام خروج از منطقه شهری و ورود به منطقه برون شهری در ابتدای سفر و عدم تطبیق راننده با این تغییر شرایط می باشد. همچنین با توجه به اینکه در محورهای استان خوزستان، به دلیل وجود روستاهای بسار در حومه شهرها، راه های دسترسی و تقاطع های بسیاری موجود است که سبب بروزتصادفات بسیاری نیز در این محل ها می شود. این قبیل تصادفات ناشی از عدم رعایت حق تقدم، حواس پرتی، نقض مقررات و یاسایر عوامل انسانی می باشد.شکل ۳- تعداد تصادفات به تفکیک فاصله از مبدا در سال ۱۳۸۸
۲٫۶ تحلیل براساس زمان وقوع تصادفات جاده ای
تحلیل های انجام شده در این زمینه نشان دادند که اغلب تصادفات هنگام تغییر فصل و تغییر شرایط اقلیمی اتفاق می افتد که ناشی از عدم مهارت کافی راننده در تطبیق خود با شرایط جدید می باشد. همچنین میزان تصادفات در ساعات اولیه روز و نیز هنگام ظهربه علت خواب آلودگی و خستگی راننده بیشتر می باشد (شکل ۴). با توجه به حجم تردد و نیز فراوانی تصادفات رخ داده در شب،نرخ وقوع تصادفات در شب ۳ برابر روز می باشد.شکل ۴- تعداد تصادفات به تفکیک ساعت وقوع تصادفات در سال ۱۳۸۸
۳٫۶ تحلیل براساس نحوه برخورد وسایل نقلیه
براساس شکل ( ۵) واژگونی و تصادفات پهلو به پهلو بیشترین سهم در بروز تصادفات را دارند که ناشی از سرعت غیر مجاز، سبقت غیر مجاز و عدم رعایت احتیاط از جانب رانندگان در استفاده از راه های دسترسی می باشد.شکل ۵- درصد تصادفات به تفکیک نوع برخورد وسایل نقلیه در سال ۱۳۸۸
۷٫ عوامل انسانی موثر در بروز تصادفات جاده ای
با توجه به شکل ( ۶) و تحلیل علت تامه وقوع تصادفات نشان می دهد، علت اصلی تصادفات بی توجهی به مقررات راهنمایی ورانندگی و عجله و شتاب بی مورد است، که نشان دهنده سهم بالای عوامل انسانی در وقوع تصادفات می باشد. اما باید توجه داشت،از آنجایکه انسان همواره در روند آمد و شد با سر و صدای وسایل نقلیه، وزش باد، بارش باران و حوادث غیر عادی در نقاط مختلف راه است بنابراین عوامل پیش بینی نشده بسیاری در طرز رفتار و روحیات او تاثیر مثبت و منفی باقی خواهد گذاشت که شناخت این عوامل نیاز به یک تحقیق دقیق و گسترده دارد. یافته های حاصل از تحلیل عوامل انسانی نشان از نیاز سرمایه گذاری در بخش ارتقای سطح آگاهی و فرهنگ رانندگان دارند.شکل ۶- سهم عوامل مختلف انسانی در بروز تصادفات جاده ای
۸. نتیجه گیری
-۱ مقایسه آمار تصادفات جهان و خوزستان نشاندهنده این مطلب است که، مجموع سهم عامل انسانی در خوزستان ۹۸ درصد بوده که ۵ درصد بیشتر از میزان جهانی آن است. علت این افزایش سهم انسان را می توان این چنین بیان کرد که، با وجودیکه سهم انسان به تنهایی در تصادفات کم، ولی مجموع سهم انسان و وسیله نقلیه، و انسان و جاده بیشتر شده است که در مجموع سبب اختصاص
سهم بیشتری به عامل انسانی می شود.-۲ اغلب تصادفات در ۳۰ کیلومتر متصل به ابتدای شهرها و یا در محل تقاطع های سه راهی حادث می شود. که ناشی از طرح هندسی نامناسب و پیچیده ورودی شهرها یا تقاطع ها، عدم وجود دید کافی که سبب کاهش زمان عکس العمل راننده شده، خستگی راننده، حواس پرتی راننده به علت ساخت و ساز های کنار حریم جاده و تردد عابرین پیاده و.. از عرض جاده، نقض مقررات راهنمایی و رانندگی و یا سایر عوامل انسانی است.
-۳ بیشترین تصادفات در زمان تغییر شرایط اقلیمی و یا شرایط جوی نامساعد نظیر بارندگی، مه یا برف اتفاق می افتند. زیرا راننده مهارت کافی در تطبیق رفتاری خود با شرایط اقلیمی جدید و همچنین اطلاع کافی از نحوه رانندگی در شرایط جوی نامساعد راندارد.
-۴ نرخ تصادفات اتفاق افتاده در شب حدوداً سه برابر تصادفات روز می باشد. این مسئله ناشی از روشنایی نامناسب در طول جاده،علی الخصوص در نقاط حادثه خیز و یا قوس های افقی خطرناک می باشد و سبب می شود تا راننده نتواند دید کافی بر مسیر جاده داشته باشد و درصورت بروز خطر عکس العمل مناسب نشان دهد.
-۵ بیشترین نوع برخورد از میان تصادفات اتفاق افتاده، واژگونی و انحراف از مسیر می باشد، که به علت سرعت غیرمجاز، سبقت های غیرمجاز، عدم رعایت مقررات راهنمایی و رانندگی و یا مهارت ناکافی راننده در کنترل وسیله نقلیه است.
-۶ نتایج حاصل از تحلیل تصادفات نشان می دهد که بی توجهی به مقررات و عجله و شتاب بی مورد اصلی ترین عوامل انسانی موثر در تصادفات جاده ای می باشند. که براساس طبقه بندی ریزن عجله و شتاب بی مورد جزو دسته لغزش ها و بی توجهی به مقررات اگر به طور عمد باشد جزو دسته تخلف و اگر غیرعمد باشد جزو دسته اشتباهات تقسیم بندی می شوند.
-۷ با توجه به سهم ۹۸ درصدی انسان در تصادفات حاده ای استان خوزستان، نیاز به سرمایه گذاری ویژه بر کاربران راه و عوامل موثر بر آن ها ضرور می باشد. باید توجه داشت که روش های اجبار به تنهایی در افزایش ایمنی موثر نیست و ارتقای فرهنگ ترافیکی کاربران راه، تغییر و اصلاح سیستم اخذ گواهینامه، آموزش از همان دوران نوجوانی و حتی کودکیو.. می تواند در کاهش
عوامل انسانی موثر باشد. باتوجه به این مطالب و نیز رویکرد سیستمی که این تحقیق برای بررسی خطای انسانی اتخاذ نموده است،
توجه به نکات زیر می تواند در کاهش خطای انسانی و به طبع آن کاهش تصادفات جاده ای موثر باشد.
در زمینه عامل انسانی 

- آموزش و فرهنگ سازی قبل از ورود به عرصه حمل و نقل و بعد از آن بصورت دوره ای
- ارتقا سطوح تعلیم رانندگی و تقویت و اصلاح مقررات صدور گواهینامه
- تقویت مقررات کنترلی رانندگان برای مصرف کنندگان مشروبات الکلی و مواد مخدر
- بالا بردن سطح آگاهی های مردم از قوانین و مقررات رانندگی
در زمینه عامل انسانی و وسیله نقلیه 
- استاندارد سازی کلیه وسایل نقلیه جاده ای در مراکز تولیدات و واردات
- تقویت سیستم کنترل کیفیت و معاینه فنی خودروها به عنوان الزامات قانونی
در زمینه عامل انسانی و راه 
- استاندارد سازی طرح هندسی جاده ها
- بهبود علائم عمودی و افقی جاده ها
- بهبود و تقویت دید رانندگان

*کارشناس ارشد راه و ترابری، دانشگاه شهید چمران اهواز-دانشکده مهندسی-گروه عمران
. مراجع
۱٫ World Health Organization, Geneva, ”World report on road traffic injury prevention” :summary,2004.
. 2. سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای، سالنامه آماری سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای، فصل پنجم، ۱۳۸۸
۳٫ Ministry of transportation, “NEW ZEALAND’s Road Safety Strategy 2010-2020″,2010.
. 4. بهروزی، ک.، دائره المعارف مهندسی ترافیک، تهران، انتشارات مجد، چاپ اول، ۱۳۸۱
۵٫ Reason, J. “Human error”, New York, Cambridge University Press, 1990.
6. Senders, J., & Moray, N., “Human error : cause , prediction and reduction. Lawrence Erlbaum
Associates”, Hillsdale, New Jersy, 1991.
7. Hollnagel, E., “Congitive Reliability and Error Analysis Method-CREAM”, 1st Edition. Esevier Science,
Oxford, England, 1998.
8. PIARC Technical Committee, World Road Association,2008.

۳ نظر

  1. محمد رضا نیک سرشت

    تحقیق انجام شده مطلبوب ارزیابی گردید اما به اصلاح رفتار ترافیکی رانندگان اشاره نشده بود

    • ترافیک و رانندگان مباحث بسیار زیادی را دربر می گیرند که هریک مستلزم مطالعات فراوان و جامعی در آن خصوص است که در یک مقاله نمی گنجند

  2. ناصر علی حیدر کارشناس ارشد شهرسازی0از ساوه)

    با سلام و تشکر از مقاله شما امید آنکه با تحلیلی بیشتر در مطالب آینده اقدام شود.

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیریت سایت سازه نیوز در وب سایت منتشر خواهد شد

پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد

پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*


*

شما می‌توانید از این دستورات HTML استفاده کنید: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Scroll To Top